Персоны • FRESH CITY •

Армат Бисенов: «Агробизнес меняет свой формат»

Агротех, агрофинтех , селективные технологии, скоринговые системы последнее десятилетие превратили сельское хозяйство из самых консервативных отраслей в самую прогрессивную. Между тем на глобальные устойчивые тренды давление оказывает кризис последних двух лет, с характерными чертами в виде нарушения логистических цепочек, удорожания топлива и новой волной голода, о которой неустанно заявляют на площадках ООН. В этих условиях важно не устраивать торговые войны внутри страны, считает директор ТОО «АгроСервис-Батыс» Армат Бисенов. «Наши конкуренты за рубежом», - следуя этому тезису, член Ассоциации молодых фермеров Казахстана создает сильное комьюнити местных сельхозтоваропроизводителей. О том, как должно происходить перевоплощение сельхозника прошлого в агробизнесмена будущего, в обширном материале FRESH CITY .

Автор:
Армат Бисенов: «Агробизнес меняет свой формат»

AgroTech

Высокие технологии пришли в АПК с глобальной целью - повышение урожайности, качества продукции и эффективности производства. С помощью спутников фермеры могут отслеживать поля и делать точные прогнозы по урожаю. В рекордной урожайности Армат Бисенов видит заслугу именно в своевременном внедрении таких технологий.

«Мы используем программное обеспечение, которое анализирует данные со спутника и прогнозирует каким будет урожай. С этой системой мы работаем уже 2,5 года. За все отвечает диспетчер. У нас также установлены GPS-трекеры на всей технике, «поплавок» для мониторинга ГСМ, с помощью них мы знаем все остановки, среднюю скорость движения транспорта и расход топлива. Так как на каждом участке разные условия, нам необходимо всего пару часов, чтобы рассчитать, сколько времени займет работа в поле. Это дает нам более детальное оперативное планирование, ни один день не проходит впустую».

С внедрением высоких технологий ТОО «АгроСервис-Батыс» смогло оптимизировать многие механизмы. Их пример служит стимулом для других хозяйств обратить свое внимание в сторону агротеха. Армат Бисенов считает, что чем скорее фермер начнет внедрять современные системы, тем больше шансов на успех. Ведь отработать все алгоритмы и наладить работу легче, пока в хозяйстве задействованы небольшие площади земли и скромный автопарк.

«Чтобы эффективно внедрять высокие технологии в земледелии, нужно прежде серьезно поработать над самой экосистемой хозяйства. Ведь самое важное в любой компании - это люди. Нужно добиться заинтересованности работников, чтобы те не машинально выполняли работу, а хотели самосовершенствоваться. Немаловажно и создание комфортных условий, системы поощрений, наличие карьерного роста. Я точно знаю, что мои люди за внедрение технологий и всегда готовы учиться, ведь каждый из них осознает свое особое место и роль в компании, а также миссию, которую мы выполняем. Мне приятно видеть как наши ребята трактористы, комбайнеры выкладывают видео в социальных сетях о своих рабочих буднях, иногда с юмором, с творчеством рассказывают о своей профессии для аудитории. Я сам активен в соц.сетях, поэтому хорошо понимаю, чем выше их активность, чем больше обратной связи они получают, тем быстрее растет их вовлеченность. Это настоящие фанаты своего дела».

К слову, государство также заинтересовано в применении так называемых скоринговых систем в сельском хозяйстве. Система на основе космических снимков проводит анализ всех полей сельхозназначения. Отчет предоставляется по таким параметрам как размер площади, динамика плодородности, динамика урожайности, продуктивность полей и т.д., такая информация может служить объективным инструментом при принятии решения субсидирования или кредитования фермерского хозяйства.

Агрофинтех

Улучшение положения фермеров также во многом зависит от развитости и доступности услуг в сфере кредитования и страхования.

В первую очередь, государство заинтересовано в создании условий для экономической стабильности фермерских хозяйств и прочих форм организации сельскохозяйственной деятельности, так как это способствует повышению доходов сельхозтоваропроизводителей, их закреплению на сельских территориях и снижению безработицы в селах. Но насколько эффективны меры, принимаемые в Казахстане?

«Государственная поддержка нужна всегда, она и всегда полезна. Но я считаю, что необходимо поощрять развитие, чтобы у фермеров не было соблазна получать субсидии и при этом оставаться на том же уровне. Также, на мой взгляд, субъективна привязка субсидий к урожайности, на это слишком большое влияние имеют погодные условия, их изменить мы не в силах. Здесь надо опираться на другие показатели - организационная структура, социальное развитие, какой вклад вносит компания в рост аула, какие условия для развития человеческого капитала создает. А так, поддержка есть, она ощущается. Я всегда вкладываю средства из господдержки в развитие», - подчеркивает Армат Бисенов.

Между тем в Казахстане тоже постепенно набирают популярность новые финансовые институты в сельском хозяйстве.

«К нам пришли европейские страховые компании, которые в том числе работают совместно с отечественными и предоставляют специальную площадку, анализирующую количество и частоту осадков в определенный период важный для той или иной культуры. Это классный страховой инструмент, позволяющий при высоком риске потери урожая, избежать колоссальных убытков. Через Ассоциацию Агрострахования Казахстана «AgroInsurance» государство будет субсидировать 80% страховки для фермеров. Это супервозможность. Если фермер экономически грамотный, то он воспользуется этим шансом. Мы заранее составляли прогноз на этот год на основе анализа данных отечественных и западных источников, по всем показателям сезон обещал быть благоприятным, поэтому к страхованию посевов не прибегали. Но я думаю начать страхование большей части полей».

Как использовать современные агрофинтехуслуги становится понятно, но остается вопрос, где узнавать о последних трендах в АПК? Армат Бисенов уверен, что все дело в вовлеченности самого фермера.

Менеджмент

«Общая проблема казахстанских фермеров - слабый менеджмент. Если крупные холдинговые компании давно перешли на европейские стандарты менеджмента, то сельхозтоваропроизводители делают в этом направлении первые шаги. Все сделать сразу не получится, но всегда можно обратиться к коллегам, другим фермерам. Нужно посещать выставки, конференции, неформальные мероприятия для агробизнесменов, искать новые знакомства, не бояться спрашивать. Мы с командой выезжали в Ганновер на Всемирную выставку Agritechnica, которая проводится один раз в два года. Это крупнейшая площадка обмена самыми передовыми технологиями в агросекторе. Полностью обойти весь хаб не удалось даже за две недели. Так как поездка была с четкими целями, оттуда мы привезли ответы, контакты и уверенность в движении вперед».

Сильный менеджмент и автоматизация в АПК постепенно ломают стереотип о сельхозработнике в пыльном комбинезоне на тракторе.

«Агробизнес меняет свой формат. Еще 15-20 лет назад молодые люди считали престижным работать в офисе, носить белые рубашки, получать высокую зарплату. Но сегодня мы видим, как растет престиж сельскохозяйственной отрасли. Высокие зарплаты теперь у тракториста или агронома и белые рубашки тоже, ведь благодаря технологиям работа в поле уже не такая пыльная. Вместе с условиями меняется и восприятие агроспециальностей. Поэтому я своим друзьям, коллегам говорю, не называйте себя сельхозниками, мы агробизнесмены».

Кроме того, Армат Бисенов стремится к созданию автономной экосистемы внутри компании с четким распределением зон ответственности. По сложности эта структура напоминает мини-государство, где многие вопросы решаются коллегиально.

«У нас есть совет правления, совет директоров, куда входят первые руководители подразделений. И особенно в этом году мы начали активно использовать делегирование. Если раньше все зависело от одного-двух человек, как правило, директор производства решал за всех, то сейчас каждый работает в рамках своей позиции, и только изредка идет замена. Вся информация с подразделений стекается в диспетчерской службе, где формируется целостная картина за день, месяц, год».

Про миссию

Кроме обеспечения продовольственной безопасности, на фермеров возлагается большая ответственность за развитие села. Кто-то пренебрегает этим, а кто-то относится с энтузиазмом.

«В сельском округе Сулу-коль (бывш. П.Чесноково) на территории которого находится наше хозяйство, мы решили создать Совет аула, куда входят 5 представителей компании и 5 местных жителей. В сентябре прошлого года выделили 10 млн тг на социальные нужды поселка, а решение куда именно потратить средства осталось за Советом. Знаете, сначала было сложно прийти к какому-то согласию. Я хоть и не вмешивался в сам процесс, но наблюдал, как мнения разделились. Но в процессе, выяснилось, что общая для всех проблема - это стихийные свалки на территории населенного пункта. В итоге было решено потратить бюджет на санитарную очистку. Наняли технику, полностью все убрали. Вывоз мусора теперь для населения бесплатный, при условии, что отходы разделяют на органические и твердые бытовые. Те, кто не соблюдает эти правила, может вывозить мусор сам или заплатить, только безответственно накапливать отходы в общественных местах не позволит администрация сельского округа. На днях пройдет годовая отчетная встреча Совета, на котором мы подведем итоги уходящего года и обсудим следующие приоритетные задачи. В целом, проект Совет Аула показал свою эффективность, и компания планирует выделить еще 20 млн тг на будущий год. Через небольшие трудности нам удалось наладить коллективную работу, включить в процесс принятия решений весь поселок. Я думаю, что каждый гражданин должен понять, насколько важно заниматься развитием не только своего бизнеса, работать на благо не только своей семьи. Нам нужно здоровое счастливое общество, благоприятный социальный климат. И здесь необходим вклад всех».

Рекордный урожай

По прогнозам Министерства сельского хозяйства РК, урожай пшеницы в 2022 году будет на 15-20% выше уровня среднегодовых объемов за последние пять лет. Всего же от уборочной кампании ожидают 13-13,5 млн тонн. Несмотря на общую засушливость региона, в РГП «Казгидромет», согласно полученным расчетным данным, отметили, что в Западно-Казахстанской области в числе немногих регионов Казахстана ожидается высокая урожайность яровой пшеницы и подсолнечника. Прогнозы подтверждают и фермеры.

«Уборочная кампания только началась, но по первичным данным уже можно сказать, что год выдался удачным в отношении зерновых и масличных культур. Первой собрали озимую пшеницу, и на данный момент в августе уже приступили к посеву на следующий год. Прошлая осень для озимых была не очень благоприятна, но мы все же посеялись, прежде внесли по всем площадям удобрения для дружного старта, делали снегозадержание на полях, весной-летом проводили защитные работы от вредителей, и в итоге все труды окупились. Даже смогли поставить два рекорда - по урожайности озимых достигли 48,7 центнеров с гектара, и общий вал озимых подошел к 13 тыс тонн. Такого урожая мы никогда не получали. Были года, когда сеяли на 25% больше и не достигали таких результатов», - рассказывает директор ТОО «АгроСервис-Батыс» Армат Бисенов.

Общая площадь ТОО «АгроСервис-Батыс» составляет порядка 10 тыс га. Главный акцент в хозяйстве традиционно делается на выращивание зерновых, но с недавнего времени руководство компании обратило внимание и в сторону масличных культур. Так, в предыдущем интервью FRESH CITY, фермер отметил, что постепенно начнет включать в севооборот сафлор, лен и подсолнечник, начав с отработки технологии, после перейдя в массовое производство. Его экспериментальные поля подсолнечника позже станут главным экспонатом на AGRO FEST-2022, но об этом чуть позже.

«Для Западно-Казахстанской области характерно засушливое лето, но в этом году было много дождей, плюс мы сделали все, чтобы увеличить урожайность. По ячменю у нас тоже высокие показатели - 25-26 центнеров с гектара. От подсолнечника ожидаем порядка 20 центнеров с гектара. По нуту 10 центнеров, по пшенице яровой около 20 центнеров».

День поля

Ранее Армат Бисенов неоднократно повторял о важности создания крепкого комьюнити фермеров, в котором нет места нездоровой конкуренции, но есть взаимная помощь и работа на общее благо. В этом году его мысли получили масштабное воплощение.

Традиционный праздник всех работников сельского хозяйства - День поля, с легкой руки молодого фермера превратился в большой фестиваль под открытым небом AGRO FEST-2022. Это событие стало местом сосредоточения крупнейших компаний агропромышленного комплекса Западно-Казахстанской области и соседних регионов. Сюда же были приглашены иностранные специалисты, которые привезли в Казахстан самое важное - технологии.

«Наверное, это отчасти моя миссия, преодолеть стереотип о непримиримой конкуренции среди фермеров. Безусловно, низкий урожай - высокие цены, высокий урожай - низкие цены, но времена, когда можно было спекулировать этим, прошли. Сегодня мы делаем одно общее дело. Мы не конкуренты друг другу, мы коллеги. Конкуренты они там, за рубежом. Конкуренция на мировом рынке, особенно в условиях продовольственного кризиса, дело серьезное. Чтобы опередить ведущие страны-экспортеры пшеницы, нам нужно оптимизировать производство, а для этого необходимы технологии. Мы, фермеры, разбросаны за километры друг от друга, занятые с ранней весны до поздней осени в поле. Вопрос стоит в том, чтобы создать такие условия, в которых нас можно объединить».

AGRO FEST-2022 стал громким событием последнего месяца лета. Яркие проморолики, запущенные в социальные сетях, привлекли даже тех, кто далек от сельского хозяйства.

«Это уже третий по счету День поля. Но предыдущие два раза были больше похожи на научные конференции с главным акцентом на озимые культуры, так как в нашем севообороте озимые занимают основное место. Целевая аудитория тогда состояла только из фермеров. Этот формат мы решили преобразовать, в том числе за счет того, что приурочили ко Дню поля открытие совместного с компанией «AlemАgro» проекта - частного Агроцентра. «AlemАgro» - это сильнейшие дистрибьюторы, дилеры на казахстанском рынке удобрений, средств защиты растений, семян и агроконсультаций. За 7 лет, что мы работаем с ними, я могу сказать, что их сотрудники стали для меня буквально родными. И идею AGRO FEST-2022 они поддержали сразу же. В последующие годы думаю включить отдельные презентации сельхозтехники, буду приглашать представителей крупных компаний, настаивать на максимальной вовлеченности, потому что со стороны гостей Дня поля был виден интерес. Возможно, необходимо провести масштабную выставку».

ТОО «АгроСервис-Батыс» развивает семеноводческое направление параллельно выращиванию ключевых культур. В 2022 году из 2680 га 1100 га засеяны элитными семенами. Для компании это не только еще один перспективный путь развития, но и новые возможности для науки. Здесь проходит адаптация зарубежных сортов и гибридов к условиям ЗКО. Однако расширить свои возможности для науки Армат Бисенов решил на площадке Агроцентра, первые результаты увидеть смогли гости Дня поля.

«Агроцентр - это 80 га земли, самое маленькое поле в нашем хозяйстве. Как я уже отмечал, это совместный с «AlemАgro» проект. От них - технологии, удобрения, средства защиты, с меня - реализация. На этой площадке мы опытным путем отрабатываем наиболее эффективные для наших климатических условий схемы внесения удобрений и т.д. К концу года будет готов детальный анализ, которым мы с удовольствием поделимся. Так что главное, что дает Агроцентр - это знания».

Денис Рохас Родригес, региональный директор компании « Agritecno » в СНГ, Испания

«Наша компания в Казахстане работает уже около 11 лет, но именно в Западный регион пришли недавно. Надо понимать, что регион очень перспективный в плане выращивания масличных культур, так как в первую очередь, здесь много солнца. К тому же в современных условиях нельзя выращивать одну культуру, и подсолнечник может стать альтернативой пшеницы, тем более рентабельность его только растет. Спрос на наши технологии в Казахстане высокий, фермеры понимают важность своевременного внесения удобрения и средств защиты растений. Это было видно и сегодня, как гости фестиваля проявляли интерес во время презентации».

Канат Темирбеков, CEO « Alemagro »

« Alemagro » является лидером в сфере поставок и продажи современных минеральных удобрений, семян и в целом технологий в Казахстане и Кыргызстане. Нашими партнерами выступают американские и европейские компании с многолетней историей, что, несомненно, отразилось на нашей корпоративной культуре. Сегодня в мире складываются такие условия, в которых казахстанские сельхозтоваропроизводители имеют высокие шансы занять временно опустевшие ниши, нарастить производство и выйти на новый уровень. А для этого им нужны технологии. Именно этим занимаемся мы. У нас фермер не просто покупает удобрение и далее действует по своему усмотрению, мы сопровождаем его, консультируем, оказываем поддержку».

Аслан Мурзагалиев, менеджер по продаже техники « Eurasia Group »

«На казахстанском рынке мы уже более 20 лет являемся официальными дилерами завода John Deere - мирового производителя сельхозтехники с 170-летней историей. Также мы представляем такие марки как JCB , Grimme , Lindsay и др. В Уральске имеется собственный сервисный центр для техники John Deere . Регион почти на 80% «зеленый» - это фирменный цвет бренда. Самым старым тракторам, которые до сих пор на ходу, сейчас уже более 30 лет. Несмотря на то, что марка известная, нам всегда есть, что предложить фермерам, в том числе в ходе фестиваля удалось ответить на много вопросов».

Гафар Ашигалиев, директор ТОО «Акас»

«Сегодня было полезное, необычное для нашего региона мероприятие. Я от лица нашего хозяйства «Акас» был рад присутствовать здесь. Во время полевых работ каждый занимается своим хозяйством, и фермеры между собой редко видятся, поэтому многие из нас нашли время, чтобы собраться всем в одном месте. Особо хочу выделить то, что здесь много поставщиков, с которыми мы работаем, это в разы повышает эффективность мероприятия. В будущем надеюсь, что география Дня поля будет расширяться».

Максат Лиманов, заместитель директора ТОО «Елим Табантал», Актюбинская область

«Посевная площадь у нас около 8-9 тыс га, из них порядка 2,5 тыс га засеяны подсолнечником, 4-5 тыс га под яровыми культурами и все остальное под травяными культурами. Попутно занимаемся животноводством. Я фермер во втором поколении, семейное дело начинал отец, который и обозначил приоритет развития компании. Мы заинтересованы в качественном росте, поэтому постоянно находимся в поиске, посещаем выставки, Дни поля в других регионах, но такого масштаба, какой нас ждал в ЗКО, еще не видели».

Сырым Карабалин, региональный директор ТОО «Сей-Нар»

«Мы трейдеры, на данный момент являемся лидерами по экспорту зерна - поставляем за границу более 1 млн тонн ежегодно. На Западе страны я работаю уже четвертый год и могу сказать, что 2022 год не похож ни на один предыдущий по урожайности. Действительно удачное время для фермеров».

«Ассоциация молодых фермеров Казахстана недавно создала группу для наших коллег по всей стране. Там в режиме нон-стоп идет обсуждение, обмен мнениями, поток новостей. Мы планируем делать выезды с целью обмена опытом и нетворкинга, по 50-60 человек в формате палаточного лагеря посетят хозяйства в разных точках Казахстана. Если я беру на себя такую ответственность на республиканском уровне, то тем более должен делать даже лучше для своей области», - делится Армат Бисенов.

Instagram: @asb.agro, @armat_biss

Армат Бисенов: «Агробизнес форматын өзгертуде»

Агротех, агрофинтех, селективті технологиялар, скоринг жүйелері соңғы онжылдықта ауыл шаруашылығын ең консервативті салалардан ең прогрессивті салаларға айналдырды. Сонымен қатар, жаһандық тұрақты үрдістер соңғы екі жылдағы дағдарыстың қысымына ұшырады, оның тән белгілері жеткізілім тізбегінің бұзылуы, жанармай бағасының өсуі және БҰҰ сайттарында тынымсыз жарияланатын аштықтың жаңа толқыны. Осындай жағдайда ел ішінде сауда соғысын бастамау маңызды дейді «АгроСервис-Батыс» ЖШС директоры Армат Бисенов. «Біздің бәсекелестеріміз шетелде», - осы тезиске сүйене отырып, Қазақстанның жас фермерлері қауымдастығының мүшесі жергілікті ауыл шаруашылығы тауар өндірушілерінің күшті қауымдастығын құруда. Өткеннің фермерінің болашақ агробизнесмені қалай айналуы керектігі туралы кең материалды FRESH CITY.

AgroTech

Аграрлық секторға өнімділікті, өнім сапасын және өндіріс тиімділігін арттыруды жаһандық мақсатпен жоғары технологиялар келді. Спутниктердің көмегімен фермерлер егістік алқаптарын бақылап, егіннің нақты болжамын жасай алады. Армат Бисенов рекордтық өнімге қол жеткізуді осындай технологияларды дер кезінде енгізуден көреді.

"Біз спутниктік мәліметтерді талдап, егіннің қандай болатынын болжайтын бағдарламалық құралды қолданамыз. Бұл жүйемен 2,5 жыл жұмыс істеп келеміз. Барлығына диспетчер жауап береді. Сондай-ақ бізде барлық жабдықта GPS трекерлер орнатылған, жанар-жағар майларды бақылайтын "флоат" бар, оның көмегімен біз барлық аялдаманы, көліктердің орташа жылдамдығын және жанармай шығынын білеміз. Әр учаскеде жұмыс істеудің ұзақтығын есептеу үшін әр учаскеде тек жұп сағаттары қажет. Бұл бізге егжей-тегжейлі операциялық жоспарлауды береді, сондықтан бір күн босқа кетпейді.

Жоғары технологияларды енгізу арқылы «АгроСервис-Батыс» ЖШС көптеген механизмдерді оңтайландыра алды. Олардың өнегесі басқа шаруа қожалықтарының агротехнологияға ден қоюына ынталандыру болып табылады. Армат Бисенов фермер заманауи жүйелерді неғұрлым тезірек енгізе бастаса, табысқа жету мүмкіндігі соғұрлым жоғары болады деп есептейді. Өйткені, шаруа қожалығы шағын жер учаскелері мен қарапайым көліктер паркін қамтыған кезде барлық алгоритмдерді әзірлеу және жұмысты ұйымдастыру оңайырақ.

«Ауыл шаруашылығына жоғары технологияларды тиімді енгізу үшін алдымен ауыл шаруашылығының экожүйесінің өзімен шындап айналысу керек. Өйткені, кез келген компанияда ең бастысы адам. Жұмысшылар жұмысты механикалық түрде орындамай, өзін-өзі жетілдіргісі келетіндей қызығушылыққа қол жеткізу керек. Сондай-ақ қолайлы жағдай жасау, марапаттау жүйелерін жасау, мансаптық өсу маңызды. Компаниядағы орны мен рөлі, сондай-ақ біз орындайтын миссиямыз, біздің жігіттер, тракторшылар мен комбайншылар өздерінің күнделікті жұмысы туралы, кейде әзіл-оспақпен және шығармашылықпен көрермендерге арналған бейнероликтерді қалай жариялап жатқанын көргеніме қуаныштымын, сондықтан мен олардың жұмысы қаншалықты тез өсетінін жақсы түсінемін.

Айтпақшы, ауыл шаруашылығында баллдық жүйе деп аталатын жүйені қолдануға мемлекет те мүдделі. Спутниктік суреттерге негізделген жүйе барлық ауыл шаруашылығы алқаптарын талдайды. Есеп егістік көлемі, құнарлылық динамикасы, өнімділік динамикасы, егістік өнімділігі және т.б. сияқты параметрлер бойынша беріледі, мұндай ақпарат шаруа қожалығын субсидиялау немесе несиелеу туралы шешім қабылдау кезінде объективті құрал бола алады.

Агрофинтех

Шаруалардың жағдайын жақсарту да көп жағдайда несие және сақтандыру саласындағы қызметтердің дамуы мен қолжетімділігіне байланысты.

Мемлекет бірінші кезекте шаруа қожалықтарының экономикалық тұрақтылығы және ауыл шаруашылығы қызметін ұйымдастырудың басқа да нысандары үшін жағдай жасауға мүдделі, өйткені бұл ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілердің кірістерін арттыруға, олардың ауылдық жерлерде шоғырлануына және ауылдардағы жұмыссыздықты азайтуға көмектеседі. Бірақ Қазақстанда қабылданып жатқан шаралар қаншалықты тиімді?

«Мемлекеттік қолдау әрқашан қажет және ол әрқашан пайдалы.Бірақ фермерлер субсидия алуға азғырылмай, бұрынғысынша бір деңгейде қалуы үшін дамуды ынталандыру керек деп есептеймін.Сонымен қатар, менің ойымша, субсидияларды өніммен байланыстыру субъективті, ауа-райы жағдайлары бұған тым көп әсер етеді, және біз оны өзгерте алмаймыз. Бұл жерде біз компанияның құрылымының өсуіне, ауылдың әлеуметтік дамуына қандай үлес қосатынына сенуіміз керек - Ол адами капиталды дамытуға қандай жағдай туғызады, осылайша қолдау бар, мен оны үнемі дамуға саламын», - деп атап өтті Армат Бисенов.

Сонымен қатар, Қазақстанда ауыл шаруашылығындағы жаңа қаржы институттары да біртіндеп танымал бола бастады.

«Бізге еуропалық сақтандыру компаниялары келді, олар басқа нәрселермен қатар отандық компаниялармен бірлесіп жұмыс істейді және белгілі бір дақыл үшін маңызды белгілі бір кезеңдегі жауын-шашын мөлшері мен жиілігін талдайтын арнайы платформаны ұсынады. Бұл егіннің жоғалу қаупі жоғары болған жағдайда орасан зор шығындарды болдырмауға мүмкіндік беретін тамаша сақтандыру құралы. Қазақстанның ауылшаруашылық сақтандыру қауымдастығы арқылы, «Агро80% мемлекеттік сақтандырушы сақтандырушы» серіктестігі. Бұл керемет мүмкіндік болса, ол бұл мүмкіндікті пайдаланады, біз барлық көрсеткіштер бойынша отандық және батыстық дереккөздердің мәліметтеріне сүйене отырып, алдын ала болжам жасадық, сондықтан біз егінді сақтандыруға жүгінген жоқпыз.

Заманауи агрофинтех қызметтерін қалай пайдалану керектігі белгілі болды, бірақ агроөнеркәсіптік кешендегі соңғы тенденцияларды қайдан білуге ​​болады деген сұрақ қалады. Армат Бисенов бұл шаруаның өзі шаруаның өзі екеніне сенімді.

Басқару

"Қазақстандық фермерлердің ортақ мәселесі менеджменттің әлсіздігі. Ірі холдингтер еуропалық басқару стандарттарына әлдеқашан көшкенімен, ауыл шаруашылығы өндірушілері бұл бағытта алғашқы қадамдар жасауда. Бірден бәрін жасай алмайсыз, бірақ әрқашан әріптестер мен басқа фермерлерге жүгінуге болады. Көрмелерге, конференцияларға, агробизнесмендерге арналған бейресми іс-шараларға қатысу керек. Екі жылда бір рет өткізілетін Ганновердегі Бүкіләлемдік көрме – бұл ауылшаруашылық саласындағы ең озық технологиялармен алмасуға арналған ең үлкен алаң. Сапардың мақсаты айқын болғандықтан, біз оған жауаптар, қарым-қатынастар мен сенімділік әкелдік.

Агроөнеркәсіп кешеніндегі мықты менеджмент пен автоматтандыру тракторда шаң басқан комбинезондағы ферма қызметкерінің стереотипін біртіндеп бұзып келеді.

«Агробизнес өз форматын өзгертуде.Осыдан 15-20 жыл бұрын жастар кеңседе жұмыс істеп, ақ көйлек киіп, жоғары жалақы алуды беделді деп санайтын.Бірақ бүгінде ауыл шаруашылығы саласының беделі қалай өсіп жатқанын көріп отырмыз.Тракторшылардың немесе агрономдардың да жалақысы жоғары, ақ жейделері бар. Ауылшаруашылық мамандықтары да өзгереді, сондықтан мен достарыма және әріптестеріме айтамын, өзіңізді ауылшаруашылықшы деп атамаңыз, біз агробизнеспіз.

Сонымен қатар, Армат Бисенов компания ішінде жауапкершілік салаларын нақты бөлетін автономды экожүйені құруға ұмтылады. Күрделілігі жағынан бұл құрылым көптеген мәселелер ұжымдық түрде шешілетін шағын мемлекетке ұқсайды.

"Бізде директорлар кеңесі, директорлар кеңесі бар, оның құрамына бірінші бөлім басшылары кіреді. Әсіресе биыл біз делегацияны белсенді түрде пайдалана бастадық. Бұрын бәрі бір-екі адамға байланысты болса, әдетте, өндіріс директоры әркім үшін шешім қабылдайды, бірақ қазір әркім өз лауазымы аясында жұмыс істейді, тек анда-санда ғана ауыстырулар болады. Бөлімдерден барлық ақпарат айдың ішінде толық жеткізіледі, картиналарға қызмет көрсету. жыл».

Миссия туралы

Азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етумен қатар, ауылды көркейтуде шаруаларға үлкен жауапкершілік жүктеледі. Кейбіреулер бұған немқұрайлы қарайды, ал басқалары оған ынталы.

«Аумағында біздің шаруа қожалығы орналасқан Сұлукөл ауылдық округінде (бұрынғы П.Чесноково) ауылдық кеңес құру туралы шешім қабылдадық, оның құрамына серіктестіктің 5 өкілі мен 5 жергілікті тұрғын кіреді.Өткен жылдың қыркүйегінде ауылдың әлеуметтік мұқтаждықтарына 10 миллион теңге бөлініп, қаржыны нақты қайда жұмсау керектігі туралы шешімді алдымен Кеңесте білу қиынға соқты. Процеске араласпағандықтан, пікірдің екіге бөлінетінін байқадым. Бірақ бұл ретте тұрғындардың қоныстанған жеріндегі қоқыс полигондары бар екені белгілі болды, соның салдарынан бізде санитарлық тазалау жұмыстарына бюджет қаражатын жұмсау туралы шешім қабылданды қоқысты өздері шығарамыз немесе төлейміз, бірақ осы күндердің бірінде ауылдық округ әкімшілігі жыл сайынғы есеп беру жиынын өткізіп, өткен жылдың қорытындысын шығарып, келесі жылдың бірінші кезектегі міндеттерін талқылайтын боламыз қиыншылықтарға қарамастан, біз ұжымдық жұмысты жолға қойдық және шешім қабылдау үдерісіне бүкіл ауылды қатыстыра алдық, менің ойымша, әрбір азамат өзінің жеке ісін дамытудың, тек өз отбасының игілігі үшін жұмыс істеудің қаншалықты маңызды екенін түсінуі керек және бұл жерде әрбір адамның үлесі қажет.

Рекордтық өнім

Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрлігінің болжамы бойынша 2022 жылы бидайдың түсімі соңғы бес жылдағы орташа жылдық көлемнен 15-20 пайызға жоғары болады. Орақ науқанынан барлығы 13-13,5 млн тонна күтілуде. Облыстың жалпы қуаңдығына қарамастан, «Қазгидромет» РМК алынған есептік деректерге сәйкес, Батыс Қазақстан облысында Қазақстанның санаулы облыстарының ішінде жаздық бидай мен күнбағыстың жоғары өнімі күтілетінін атап өтті. Диқандар да болжамды растап отыр.

«Егін жинау науқаны енді ғана басталды, бірақ алғашқы мәліметтерге сүйенсек, жыл астық және майлы дақылдар бойынша табысты болды деп айтуға болады.Алдымен күздік бидай орылды, ал келесі жылдың егістерін тамыз айында бастап кеттік.Өткен күз күздік дақылдарға онша қолайлы болмағанымен, әлі де егін егіп, алғашқы тыңайтқыштарды барлық аудандарға енгіздік, егіс алқабында қардан қорғау жұмыстарын жүргіздік. көктемгі-жазғы маусымда олар тіпті екі рекорд орнатып үлгерді, ал күздік дақылдардың жалпы өнімі 13 мың тоннаға жетті. ЖШС.

«АгроСервис-Батыс» ЖШС-нің жалпы ауданы 10 мың гектарға жуық. Шаруа қожалығында дәстүрлі түрде астық өсіруге басты назар аударылды, бірақ соңғы уақытта компания басшылығы майлы дақылдарға да назар аударды. Осылайша, «FRESH CITY» басылымына өткен сұхбатында шаруа ауыспалы егіске мақсары, зығыр, күнбағысты да біртіндеп енгізіп, технологияны әзірлеуден бастап, одан кейін жаппай өндіріске көшетінін айтқан болатын. Оның тәжірибелік күнбағыс алқаптары кейінірек AGRO FEST-2022 көрмесінің басты экспонаты болады, бірақ бұл туралы кейінірек.

«Батыс Қазақстан облысы жаздың құрғақ болуымен сипатталады, бірақ биыл жауын-шашын көп болды, сонымен қатар біз өнімділікті арттыру үшін бар күшімізді салдық. Арпа бойынша да жоғары көрсеткіштер бар – гектарына 25-26 центнер. Күнбағыстан гектарына 20 центнерге жуық өнім аламыз деп отырмыз.

Егіс күні

Бұған дейін Армат Бисенов зиянды бәсекелестікке орын жоқ, өзара көмек пен ортақ игілікке еңбек ететін мықты диқандар қауымдастығын құрудың маңыздылығын бірнеше рет қайталады. Биыл оның ойлары кең көлемде жүзеге асты.

Барлық ауыл шаруашылығы еңбеккерлерінің дәстүрлі мерекесі – Егіс күні жас фермердің жеңіл қолымен ашық аспан астындағы AGRO FEST-2022 үлкен фестиваліне айналды. Бұл шара Батыс Қазақстан облысы мен көршілес облыстардағы агроөнеркәсіп кешеніндегі ірі кәсіпорындардың бас қосатын орнына айналды. Мұнда Қазақстанға ең маңыздысы – технологияны әкелген шетелдік мамандар да шақырылды.

«Бұл шаруалар арасындағы кескілескен бәсекелестік стереотипін жеңу деген ішінара менің миссиям болса керек. Әрине, астық төмен - жоғары баға, жоғары өнім - төмен баға деген сөз, бірақ бұл туралы алыпсатарлық жасайтын уақыт артта қалды. Бүгінде біз бір ортақ нәрсені істеп жатырмыз. Біз бір-бірімізге бәсекелес емеспіз, біз әріптеспіз. Олар бар, әсіресе әлемде бәсекелес. Азық-түлік дағдарысы жағдайында біз өндірісті оңтайландыруымыз керек, сондықтан біз фермерлер бір-бірімізден алыстап, ерте көктемнен кеш күзге дейін егістікте жұмыс істейміз.

AGRO FEST-2022 жаздың соңғы айында айтулы оқиғаға айналды. Әлеуметтік желіде жарияланған жарнамалық бейнероликтер ауыл шаруашылығынан алыс жүргендерді де қызықтырды.

"Бұл қазірдің өзінде үшінші егіс күні. Бірақ алдыңғы екі рет негізінен күздік егістерге баса назар аударылатын ғылыми конференциялар сияқты болды, өйткені біздің ауыспалы егіс алқабында күздік дақылдар басты орынға ие болды. Ол кезде мақсатты аудитория тек шаруалар болды. Біз бұл форматты өзгертуді ұйғардық, соның ішінде AlemAgro компаниясымен бірлескен жобаны ашу уақытын белгілеу арқылы - жеке Agrocented Agrocenter Agrocenter Agrocenter." Қазақстандық тыңайтқыштар, өсімдіктерді қорғау құралдары, тұқымдар және ауылшаруашылық кеңестері нарығындағы ең мықты дистрибьюторлар мен дилерлер мен олармен жұмыс істеп келе жатқан 7 жыл ішінде олардың қызметкерлері мен үшін AGRO FEST-2022 идеясын бірден қолдады деп айта аламын. Дала күні қонақтары тарапынан қызығушылық байқалды, бәлкім, ауқымды көрме өткізу керек шығар».

«АгроСервис-Батыс» ЖШС негізгі дақылдарды өсірумен қатар тұқым шаруашылығын дамытуда. 2022 жылы 2680 гектардың 1100 гектарына элиталық тұқым себілді. Компания үшін бұл дамудың тағы бір перспективті жолы ғана емес, ғылым үшін жаңа мүмкіндіктер. Мұнда Батыс Қазақстан облысының жағдайына шетелдік сорттар мен будандарды бейімдеу жүріп жатыр. Алайда, Армат Бисенов ауылшаруашылық орталығы алаңында ғылымға деген мүмкіндіктерін кеңейтуді ұйғарды; Егістік күнінің қонақтары алғашқы нәтижелерді көре алды.

«Ауылшаруашылық орталығы – 80 гектар жер, біздің шаруашылықтағы ең кішкентай алқап. Жоғарыда атап өткенімдей, бұл «АлемАгро» компаниясымен бірлескен жоба. Оның ішінде – технологиялар, тыңайтқыштар, қорғау құралдары, меннен – сату. Бұл сайтта біз өзіміздің климаттық жағдайларымызға және т.б. тыңайтқыштарды енгізудің ең тиімді схемаларын тәжірибе жүзінде әзірлеп жатырмыз. Сондықтан жылдың соңына қарай егжей-тегжейлі талдау жасауға дайын боламыз. Аграрлық орталық білім береді».

Денис Рохас Родригес, «Агротекно» компаниясының ТМД елдеріндегі аймақтық директоры, Испания

«Біздің компания Қазақстанда 11 жылдай жұмыс істеп келеді, бірақ біз жақында ғана Батыс өңіріне келдік. Өңірдің майлы дақылдарды өсіру бойынша болашағы зор екенін түсінуіңіз керек, өйткені бұл жерде бірінші кезекте күн көп. Сонымен қатар, қазіргі жағдайда бір дақылды өсіру мүмкін емес, ал күнбағыс бидайға балама бола алады, әсіресе оның рентабельділігі Қазақстандағы технологияларды қолданудың маңыздылығын уақыт өте келе түсінеді. тыңайтқыштар мен өсімдіктерді қорғау құралдарының көрсетіліміне фестиваль қонақтары қызығушылық танытты.

Қанат Темірбеков, Alemagro бас директоры

«Алемагро» қазіргі заманғы минералды тыңайтқыштарды, тұқымдарды және жалпы технологияларды Қазақстан мен Қырғызстанда жеткізу және сату бойынша көшбасшы болып табылады. Біздің серіктестер - ұзақ тарихы бар американдық және еуропалық компаниялар, бұл сөзсіз біздің корпоративтік мәдениетімізде көрініс тапты. Бүгінгі таңда әлемде қазақстандық ауыл шаруашылығы тауар өндірушілерінің уақытша бос тауашаларды алып, өнім көлемін ұлғайтып, жаңа деңгейге шығу мүмкіндігі жоғары болатын жағдайлар қалыптасуда. Ал бұл үшін оларға технология керек. Біз дәл осылай істейміз. Бізден шаруа тыңайтқыш сатып алып, өз қалауынша әрекет етіп қана қоймайды, біз оған еріп, кеңес береміз, қолдау көрсетеміз».

Аслан Мұрзағалиев, Eurasia Group компаниясының жабдықты сату жөніндегі менеджері

"Қазақстан нарығында біз 20 жылдан астам 170 жылдық тарихы бар ауылшаруашылық жабдықтарын шығаратын әлемдік өндіруші John Deere зауытының ресми дилері болып табыламыз. Біз сондай-ақ JCB, Grimme, Lindsay және т.б. брендтерді ұсынып отырмыз. Біздің Оралда John Deere жабдықтарына сервистік қызмет көрсету орталығымыз бар. Облыста 80% дерлік "жасыл түсті" - бұл әлі де жұмыс істеп тұрған ескі брендтердің белгісі. 30 жастан асқан бренд танымал болғанына қарамастан, бізде әрқашан фермерлерге ұсынатын нәрсе бар, соның ішінде фестиваль кезінде біз көптеген сұрақтарға жауап бере алдық.

Ғафар Ашығалиев, «Акас» ЖШС директоры

«Бүгін облысымыз үшін ерекше, пайдалы оқиға болды. «Ақас» шаруа қожалығының атынан осында болғаныма қуаныштымын. Дала жұмысы кезінде әркім өз шаруасымен айналысады, ал фермерлер бір-бірін сирек көретіндіктен, көпшілігіміз бір жерге жиналуға уақыт бөлдік. Әсіресе, бұл жерде көптеген жеткізушілер бар екенін атап өткім келеді, олармен жұмыс істейміз. Егіс күні кеңейеді».

Мақсат Лиманов, «Елім Табантал» ЖШС директорының орынбасары, Ақтөбе облысы

«Біздің егіс алқабымыз шамамен 8-9 мың гектарды құрайды, оның 2,5 мың гектарына күнбағыс, 4-5 мың гектарына жаздық, қалғанына шөп егіледі.Сонымен қатар, біз мал шаруашылығымен айналысамыз.Мен екінші буын фермермін, отбасылық кәсіпті әкем бастаған, ол серіктестіктің өркендеуіне басымдық бергенін айтты. Біз үнемі ізденіс үстіндеміз, басқа өңірлердегі көрмелер мен дала күндерін тамашалаймыз, бірақ Батыс Қазақстанда бізді күтіп тұрған ауқымды әлі көрген жоқпыз».

Сырым Қарабалин, «Сей-Нар» ЖШС аймақтық директоры

"Біз трейдерміз, қазіргі уақытта астық экспорты бойынша көшбасшымыз - біз жыл сайын шетелге 1 миллион тоннадан астам өнім жеткіземіз. Мен елдің батысында төрт жылдан бері жұмыс істеп жатырмын және 2022 жыл өнімділігі жағынан бұрынғы жылдарға ұқсамайды деп айта аламын. Бұл шаруалар үшін өте қолайлы уақыт".

«Жақында Қазақстанның жас фермерлері қауымдастығы еліміздің түкпір-түкпіріндегі әріптестеріміз үшін топ құрды. Бұл жерде тоқтаусыз пікірталас, пікір алмасу, жаңалықтар ағыны жүріп жатыр. Біз тәжірибе алмасу және байланыс орнату мақсатында сапарлар жасауды жоспарлап отырмыз; шатырлы лагерь форматында 50-60 адам Қазақстанның әр түкпіріндегі шаруа қожалықтарына барады. Осындай жауапкершілікті өз мойныма алсам, республикада бұдан да жақсырақ жұмыс істеймін», - деді. Армат Бисенов.

Instagram: @asb.agro, @armat_biss