Бизнес и индустрия • FRESH CITY •

Что нового в ЕАЭС?

Снятие ограничений на акцизные товары, общий биржевой рынок и единый стандарт органической продукции

Автор:
Что нового в ЕАЭС?

Снятие ограничений на акцизные товары, общий биржевой рынок и единый стандарт органической продукции

10 октября 2000 года в Астане главами Беларуси, Казахстана, России, Таджикистана и Кыргызстана был подписан договор об учреждении Евразийского экономического сообщества. 10 октября 2014 года страны расторгли прежние договоренности, ради создания нового союза - ЕАЭС, в котором Таджикистан «заменила» Армения. В честь исторической даты FRESH CITY подготовил подборку свежих изменений торговых отношений внутри евразийского экономического пространства, которые происходят на фоне критики эффективности организации.

Кризис на фоне кризиса

Приближение кризиса мы можем наблюдать прямо сейчас, и большинство аналитиков Всемирного экономического форума склоняются к тому, что мировую экономику ждет ослабление в этом году. Об этом «кричит» индикатор Уоррена Баффета, который достиг 197% - выше пиковых значений во время «пузыря доткомов» и мирового финансового кризиса 2008 года. И геополитическая напряженность в разных частях света только укрепляет пессимизм.

На фоне рецессии, коснувшейся таких стабильных экономик мира, как Япония и Великобритания, не первый год развивается кризис в Евразийском экономическом союзе, причем в первую очередь геополитический. Война и санкции сильно отразились на партнерах России по союзу, хоть и данный эффект пока только предстоит ощутить в полной мере. Концепция ЕАЭС подверглась критике, а разговоры о вводе визового режима с центральноазиатскими республиками только накалили дискуссию, кто-то даже предрекал распад организации.

По мнению некоторых экспертов, как внутри союза, так и за его пределами, ЕАЭС не справляется с главной своей целью - эффективным экономическим сотрудничеством. Вместо того чтобы развивать рынки и свободную торговлю, члены организации вводили друг против друга ограничения, а некоторые продавливали политическую интеграцию. «В день подписания Евразийского договора в мае 2014 года в Астане на специальном пресс-брифинге переговорщик с российской стороны тогдашний первый вице-премьер РФ Игорь Шувалов обмолвился об идее возможной политической интеграции, но его казахстанский коллега, первый вице-премьер РК (а ныне глава коллегии ЕАЭС) Бакытжан Сагинтаев сразу дезавуировал, настойчиво подчеркнув, что никаких переговоров о политической интеграции не велось и не ведется. После чего казахстанская власть много раз подчеркивала - приоритетом Казахстана является исключительно экономическое направление, которое нужно довести до ума. Речи о едином Парламенте ЕАЭС, который мог бы разрешать проблему унификации законодательства и ратификации договоров в обод национальных парламентов - идти не может. Это вопрос политического суверенитета. Если какая-то страна будет против того или иного национального законопроекта, виляющего на ее внутренние законы, то большинство остальных стран сможет ее переголосовать и принудить, так? Нет, так не пойдет. Правила консенсуса глав государств на нынешнем этапе вполне достаточно», - прокомментировал заявление главы комитета Госдумы РФ по делам СНГ Леонида Калашникова о необходимости «общей парламентской структуры» в своем авторском телеграм-канале политолог Газиз Абишев.

Противники ЕАЭС считают, что изначально данный союз был относительно успешным геополитическим проектом, но только для России. В этом утверждении есть своя правда. Если до 2014 года внешнеторговый оборот Казахстана имел положительную динамику после «провала» во время кризиса 2008 года, то после «крымской весны», санкций против России и подписания договора по ЕАЭС, импорт и экспорт нашей страны резко упали. Посмотрим на данные Комитета статистики: 2013 год - внешнеторговый оборот составил 133 млрд долларов США, 2014 год - 120 млрд долларов США, 2015 год - 76 млрд долларов США, 2016 год - 62 млрд долларов США. После трехлетнего падения внешняя торговля начала восстанавливаться, и только к 2022 году смогла догнать и обогнать показатели десятилетней давности - 135 млрд долларов США. Сыграли ли в этом свою роль повторные санкции и параллельный импорт можно только гадать.

Среди вероятных причин распада ЕАЭС также называют внутренние разногласия неравномерное развитие рынков. Поэтому за почти десять лет существования, союз так и не смог привлечь новых членов. Ни Таджикистан, ни Узбекистан так и не решились стать частью единого экономического пространства. Но на предложение о союзничестве отозвались в Тегеране.

Иран, Сирия или Египет - кто станет шестым членом ЕАЭС?

В феврале 2021 года спикер парламента Ирана Махаммад Багер Галибаф объявил о переговорах по постоянному членству Ирана в ЕАЭС. Однако за громким заявлением реальных действий или хотя бы официальных подтверждений не последовало. Тогда этот жест приняли за демонстративный протест в ответ на ужесточение санкций США. Ранее в 2018 году между исламской республикой и экономическим союзом уже заключалось соглашение о сотрудничестве, правда оно имело временный характер.

«Взаимодействие с Ираном и потенциальное углубление сотрудничества с Индией может задействовать повестку обеспечения продовольственной безопасности, что значительно расширяет список заинтересованных партнеров. Активно наращивается взаимодействие с Бразилией, Израилем, Индонезией, Египтом и ОАЭ. Наметилась синхронизация работы ЕАЭС с Шанхайской организацией сотрудничества», - отметил накануне 10-го саммита глав государств - членов ЕАЭС аналитик Белорусского института стратегических исследований Анатолий Бояшов.

25 декабря 2023 года ЕАЭС и Иран все же заключили соглашение о создании зоны свободной торговли. Практически это будет значить - снижение пошлин на почти 90% товарных позиций. «Логичная первая планочка, на которую мы ориентируемся, где-то 18-20 млрд долларов США - это то, что вполне реально достичь нам в обозримой перспективе… Примерно пять-семь лет», - отметил министр по торговле Евразийской экономической комиссии Андрей Слепнев.

Помимо этого, соглашением предусмотрено снижение нетарифных барьеров в сферах технического регулирования - сторонам будет упрощен доступ к сертификации товаров, санитарных и фитосанитарных мер, таможенного регулирования, мер защиты рынка и правил определения происхождения товаров. Снижение пошлин на компоненты также способно облегчить локализацию производств. Страны ЕАЭС намерены поставлять в Иран пшеницу, кукурузу, баранину, мясо птицы, металлургические товары.

В июне президент Путин ратифицировал данное соглашение. Казахстанский Мажилис в октябре проголосовал за рассмотрение, очень вероятно, что и наша страна, скоро ратифицирует документ. Параллельно выстраиванию отношений с Ираном, ЕАЭС занимался «вербовкой» Египта. Переговорный процесс по соглашению о зоне свободной торговли, проработка экономических и торговых параметров, по словам российского МИД идут. Это пока не значит, что Египет рассматривается как шестой член союза. На сегодня в зону свободной торговли входят Вьетнам, Сербия, Сингапур и Иран. А вот Сирия, по сообщениям СМИ, как раз не против войти в союз. Только вступление таких «проблемных» членов не выгодно «большой тройке» России, Беларуси и Казахстану, по крайней мере на данном этапе.

Кроме того, ЕАЭС и ОАЭ находятся на этапе финализации сделки по созданию зоны свободной торговли. По оптимистичным прогнозам, переговоры могут быть завершены уже этой осенью.

Общий биржевой рынок

В начале октября в Ереване состоялось пленарное заседание III Евразийского экономического форума. В ходе которого премьеры стран ЕАЭС подписали концепцию формирования общего биржевого рынка товаров и правила информобмена на энергорынке.

«Биржевая торговля повышает эффективность функционирования как конкурентных, так и олигопольных рынков, представленных во многих сферах экономической деятельности, в том числе на рынках нефти и нефтепродуктов, газа, электроэнергии, целого ряда сырьевых товаров и продукции первых переделов. Это дает возможность не только поставщикам, но и потребителям участвовать в формировании цен на товарных рынках.

Основной задачей биржевого рынка является балансирование спроса и предложения, формирование конкурентных цен на биржевые товары, хеджирование рисков колебания цен, также стабилизация издержек на производство других, не только биржевых товаров. Создание и развитие коммерческой инфраструктуры рынков, включая организации биржевой торговли, клиринга и расчетов, балансирования оборота товаров на биржевом и внебиржевом рынках, оперирования товарной поставкой, маркетмейкеров являются ключевыми элементами структурных изменений при формировании, как национальных, так и общих рынков ЕАЭС», - говорится в докладе ЕАЭС от 2022 года.

Биржевой рынок планируется создать уже к 2028 году. Его участники в каждой из стран- участниц ЕАЭС смогут получить «бесшовный» доступ к торгам и «расширенные возможности для развития взаимных поставок за счет использования независимых от мировых показателей цен на биржевые товары». Такое объединение облегчит интеграцию экономик этих государств и обеспечит развитие трансграничных торговых потоков, считают члены союза.

Для координации работы между государственными органами и участниками биржевого рынка создадут консультативный орган - биржевой комитет. А следующим шагом станет

разработка программы развития биржевой торговли в ЕАЭС, утверждение которой ожидается до конца этого года.

Единый стандарт органической продукции

На этом «ренессанс» ЕАЭС не заканчивается. Наряду с биржевым рынком, началось формирование нормативной базы для поддержки органического сельского хозяйства. По данным Минторга РК в рамках реализации «Дорожной карты» Евразийская экономическая комиссия (ЕЭК) и страны-участницы разработали проект соглашения о признании органической продукции на территории стран ЕАЭС. Если его примут, производители смогут получать сертификаты, подтверждающие соответствие их продукции установленным стандартам. Подписание планируется в 2025 году.

«Дорожная карта по формированию общего рынка органической сельскохозяйственной продукции в рамках Союза также предусматривает развитие сотрудничества с профильными международными организациями - Международной федерацией движения за органическое сельское хозяйство (IFOAM) и Научно-исследовательским институтом органического сельского хозяйства (FIBL), а также последующую подготовку рекомендаций по вопросам доступа органической сельскохозяйственной продукции, произведенной в государствах-членах, на рынки третьих стран», - отмечают в ЕАК.

Снятие ограничений на торговлю

В начале сентября стало известно о снятии ограничений для уполномоченных экономических операторов по упрощенному ввозу подакцизных товаров. «Коллегия ЕЭК приняла решение о признании утратившим силу решения Комиссии Таможенного союза (КТС) от 18 июня 2010 г. №323. Данным решением был утвержден перечень товаров, в отношении которых не могли применяться специальные упрощения, предоставляемые уполномоченным экономическим операторам (УЭО). Этот перечень включал в себя подакцизные товары и применялся более 10 лет», - говорится в сообщении ЕЭК.

В Комиссии отметили, что «решение КТС не позволяло УЭО полноценно пользоваться своим статусом и применять предоставляемые упрощения при перемещении подакцизных товаров». Принятие решения должно способствовать развитию института УЭО в ЕАЭС, привлекая в него больше компаний, в том числе осуществляющих ввоз подакцизных товаров. «Отмена существовавшего много лет ограничения в применении упрощений в отношении отдельной категории товаров будет способствовать снижению издержек для УЭО, осуществляющих ввоз таких товаров. В условиях макроэкономической нестабильности, связанной, в том числе со сложностями в логистике, это является также дополнительной мерой поддержки бизнесу Союза», - прокомментировал министр по таможенному сотрудничеству ЕЭК Эльдар Алишеров.

Как рассказал министр по таможенному сотрудничеству Евразийской экономической комиссии Руслан Давыдов, упрощение приведет к существенному снижению затрат

бизнеса. Кроме того, оно подтолкнет к росту поступлений в бюджет стран ЕАЭС. Ожидают и развития предпринимательской активности. «За 10 лет существования объединения показатели внешнеэкономической деятельности выросли в среднем на 50−60%. Он также подчеркнул, что глобальный разворот внешней торговли стран ЕАЭС с Запада на Восток и Юг создает новые возможности для ускоренного развития ЕАЭС», - подчеркнул он. Спустя 10 лет с момента своего образования ЕАЭС, словно в ответ на критику со всех сторон, приступил к реализации основных задач организации - экономической интеграции и созданию условий для свободной торговли. Некоторые эксперты из ближнего зарубежья считают, что именно сейчас Россия как никогда нуждается в поддержке экономических союзников.

ЕАЭО-да қандай жаңалықтар бар?

Акцизделетін тауарларға шектеулерді алып тастау, ортақ биржалық нарық және органикалық өнімдердің бірыңғай стандарты

Акцизделетін тауарларға шектеулерді алып тастау, ортақ биржалық нарық және органикалық өнімдердің бірыңғай стандарты

2000 жылы 10 қазанда Астанада Беларусь, Қазақстан, Ресей, Тәжікстан және Қырғызстан басшылары Еуразиялық экономикалық қоғамдастық құру туралы келісімге қол қойды. 2014 жылдың 10 қазанында елдер жаңа одақ – ЕАЭО құру мақсатында бұрынғы келісімдерін тоқтатты, онда Тәжікстанды Армения «орнына қойды». Тарихи датаға орай, FRESH CITY ұйымның тиімділігіне сын фонында болып жатқан Еуразиялық экономикалық кеңістіктегі сауда қатынастарындағы соңғы өзгерістердің таңдауын дайындады.

Дағдарыс кезіндегі дағдарыс

Біз дағдарыстың жақындағанын дәл қазір көріп отырмыз және Дүниежүзілік экономикалық форумдағы сарапшылардың көпшілігі жаһандық экономика биыл әлсірейді деп сенуге бейім. Бұл туралы Уоррен Баффеттің индикаторы «айқайлайды», ол 197%-ға жетті – «dot-com bubble» және 2008 жылғы жаһандық қаржылық дағдарыс кезіндегі ең жоғары мәндерден жоғары. Ал әлемнің әртүрлі бөліктеріндегі геосаяси шиеленіс тек пессимизмді күшейтеді.

Жапония мен Ұлыбритания сияқты әлемнің тұрақты экономикаларына әсер еткен құлдырау аясында бірнеше жылдан бері Еуразиялық экономикалық одақта дағдарыс, ең алдымен, геосаяси дағдарыс дамып келеді. Соғыс пен санкциялар Ресейдің одақтас серіктестеріне қатты әсер етті, дегенмен бұл әсер әлі толық сезілген жоқ. ЕАЭО тұжырымдамасы сынға алынды, ал Орталық Азия республикаларымен визалық режимді енгізу туралы әңгіме талқылауды одан әрі күшейтті; Кейбіреулер тіпті ұйымның ыдырауын болжаған.

Одақ ішінде де, сыртында да кейбір сарапшылардың пікірінше, ЕАЭО өзінің басты мақсаты – тиімді экономикалық ынтымақтастыққа жете алмай отыр. Нарықтар мен еркін сауданы дамытудың орнына ұйым мүшелері бір-біріне шектеулер енгізді, ал кейбіреулері саяси интеграцияға көшті. «2014 жылдың мамыр айында Астанада Еуразиялық шартқа қол қойылған күні арнайы баспасөз брифингінде ресейлік тараптан келіссөз жүргізуші, сол кездегі РФ Премьер-министрінің бірінші орынбасары Игорь Шувалов ықтимал саяси интеграция идеясын айтқанымен, оның қазақстандық әріптесі, Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің бірінші орынбасары (және қазір Е.А. Е.А.) Басқарма басшысы Сагинхан Сагин жоққа шығара отырып, саяси интеграция бойынша келіссөздер жүргізілмейтінін және жүргізілмей жатқанын табанды түрде атап өтті, содан кейін Қазақстан билігі тек қана экономикалық бағыт екенін атап өтті, бұл мәселені ұлттық заңнаманың шеңберінде шешетін ЕАЭО Парламенті туралы сөз болмайды Бұл саяси егемендік мәселесі, егер ел өзінің ішкі заңдарына әсер ететін осы немесе басқа ұлттық заң жобасына қарсы болса, онда басқа елдердің көпшілігі қайта дауыс беріп, оны мәжбүрлей алады, солай емес, бұл қазіргі кезеңде мемлекет басшыларының консенсус ережелері жеткілікті болып табылады », - деп түсіндірді саясаттанушы Ғазиз Әбішев, Ресей мемлекеттік комитетінің басшысы. «жалпы парламенттік құрылым» авторлық телеграм-каналында.

ЕАЭО қарсыластары бұл одақ бастапқыда салыстырмалы түрде сәтті геосаяси жоба болды, бірақ тек Ресей үшін ғана деп есептейді. Бұл мәлімдемеде біраз шындық бар. Егер 2014 жылға дейін Қазақстанның сыртқы сауда айналымы 2008 жылғы дағдарыс кезіндегі «сәтсіздіктен» кейін оң динамикаға ие болса, «Қырым көктемінен», Ресейге қарсы санкциялардан және ЕАЭО келісіміне қол қойылғаннан кейін еліміздің импорты мен экспорты күрт төмендеді. Статистика комитетінің деректеріне жүгінсек: 2013 жылы – сыртқы сауда айналымы 133 миллиард АҚШ долларын, 2014 жылы – 120 миллиард АҚШ долларын, 2015 жылы – 76 миллиард АҚШ долларын, 2016 жылы – 62 миллиард АҚШ долларын құраған. Үш жылдық құлдыраудан кейін сыртқы сауда қалпына келе бастады, тек 2022 жылға қарай ол он жыл бұрынғы көрсеткіштерді – 135 миллиард АҚШ долларын қуып жетіп, басып озуға мүмкіндік алды. Бұған қайталанатын санкциялар мен параллель импорттың қатысы бар ма, жоқ па, соны болжауға болады.

ЕАЭО-ның ыдырауының ықтимал себептері арасында ішкі келіспеушіліктер мен нарықтардың біркелкі дамуы да аталды. Сондықтан он жылға жуық уақыт ішінде одақ жаңа мүшелерді тарта алмады. Тәжікстан да, Өзбекстан да біртұтас экономикалық кеңістіктің бір бөлігі болуды шешкен жоқ. Бірақ Тегеран одақтасу туралы ұсынысқа жауап берді.

Иран, Сирия немесе Египет – ЕАЭО-ның алтыншы мүшесі кім болады?

2021 жылдың ақпанында Иран Парламентінің спикері Мохаммад Багер Ғалибаф Иранның ЕАЭО-ға тұрақты мүшелігі туралы келіссөздер жүргізілетінін хабарлады. Дегенмен, шулы мәлімдемеден кейін нақты әрекеттер немесе кем дегенде ресми растау болмады. Содан кейін бұл қимыл АҚШ санкцияларын күшейтуге жауап ретінде демонстрациялық наразылық ретінде қабылданды. Бұған дейін 2018 жылы Ислам Республикасы мен экономикалық одақ арасында уақытша сипатта болса да ынтымақтастық туралы келісім жасалған болатын.

"Иранмен қарым-қатынас және Үндістанмен ынтымақтастықты тереңдету мүдделі серіктестер тізімін айтарлықтай кеңейте отырып, азық-түлік қауіпсіздігі күн тәртібіне ықпал ете алады. Бразилия, Израиль, Индонезия, Мысыр және БАӘ-мен ынтымақтастық белсенді түрде артып келеді. ЕАЭО-ның Шанхай ынтымақтастық ұйымымен жұмысының синхронизациясы болды", - деп атап өтті Беларусь анатолий Бояшестический институтының сарапшысы Анатолий Бояшастов. ЕАЭО-ға мүше мемлекеттердің мемлекет басшыларының 10-шы саммиті қарсаңында.

2023 жылғы 25 желтоқсанда ЕАЭО мен Иран соған қарамастан еркін сауда аймағын құру туралы келісімге қол қойды. Іс жүзінде бұл тауарлық позициялардың 90% дерлік баж салығын төмендетуді білдіреді. «Біз назар аударып отырған логикалық бірінші деңгей – шамамен 18-20 миллиард АҚШ доллары - бұл біз жақын болашақта нақты қол жеткізе алатын нәрсе... Шамамен бес-жеті жыл», - деп атап өтті Еуразиялық экономикалық комиссияның Сауда министрі Андрей Слепнев.

Сонымен қатар, келісім техникалық реттеу салаларындағы тарифтік емес кедергілерді азайтуды көздейді – тараптарға тауарларды сертификаттау, санитарлық және фитосанитарлық шаралар, кедендік реттеу, нарықты қорғау шаралары және тауардың шыққан жерін анықтау ережелері жеңілдетілген қолжетімді болады. Құрамдас бөлшектерге баж салығын азайту да өндірісті локализациялауды жеңілдетуі мүмкін. ЕАЭО елдері Иранға бидай, жүгері, қой етін, құс етін және металлургиялық тауарларды жеткізуге ниетті.

Маусым айында президент Путин келісімді ратификациялады. Қазақстан мәжілісінің қарауына қазан айында дауыс берді және біздің еліміз бұл құжатты жақын арада ратификациялауы әбден мүмкін. Иранмен қарым-қатынас орнатумен қатар, ЕАЭО Египетті «рекрутингпен» айналысты. Еркін сауда аймағы туралы келісім, экономикалық және сауда параметрлерін әзірлеу бойынша келіссөздер процесі жүріп жатыр, деп хабарлайды РФ СІМ. Бұл әзірге Египет одақтың алтыншы мүшесі болып саналады дегенді білдірмейді. Бүгінгі таңда еркін сауда аймағына Вьетнам, Сербия, Сингапур және Иран кіреді. Бірақ Сирия, БАҚ хабарлауынша, одаққа кіруге қарсы емес. Тек осындай «проблемалық» мүшелердің кіруі «Үлкен үштік» Ресей, Беларусь және Қазақстан үшін, кем дегенде, қазіргі кезеңде тиімді емес.

Сонымен қатар, ЕАЭО мен БАӘ еркін сауда аймағын құру жөніндегі мәмілені пысықтау сатысында. Оптимистік болжамдарға сәйкес, келіссөздер осы күзде аяқталуы мүмкін.

Жалпы биржа нарығы

Қазан айының басында Ереванда ІІІ Еуразиялық экономикалық форумның пленарлық отырысы өтті. Оның барысында ЕАЭО елдерінің премьер-министрлері тауарлардың ортақ биржалық нарығын қалыптастыру тұжырымдамасына және энергетикалық нарықта ақпарат алмасу ережелеріне қол қойды.

«Биржалық сауда-саттық экономикалық қызметтің көптеген салаларында, соның ішінде мұнай және мұнай өнімдері, газ, электр энергиясы, бірқатар шикізат және төменгі ағындық өнімдер нарықтарында ұсынылған бәсекеге қабілетті де, олигополистік нарықтардың да жұмыс істеу тиімділігін арттырады.Бұл тек жеткізушілерге ғана емес, сонымен қатар тұтынушыларға да тауар нарықтарындағы бағаларды белгілеуге қатысуға мүмкіндік береді.

Валюта нарығының негізгі міндеті сұраныс пен ұсынысты теңестіру, тауарлық тауарларға бәсекеге қабілетті бағаларды қалыптастыру, бағалардың ауытқу тәуекелдерін хеджирлеу, тек тауарлық тауарларды ғана емес, басқа да тауарларды өндіруге кететін шығындарды тұрақтандыру болып табылады. Нарықтардың коммерциялық инфрақұрылымын құру және дамыту, оның ішінде биржалық сауданы, клиринг пен есеп айырысуларды ұйымдастыру, биржалық және биржадан тыс нарықтардағы тауар айналымын теңгеру, тауарлық ұсынысты өңдеу, маркет-мейкерлер ЕАЭО ұлттық және ортақ нарықтарын қалыптастырудағы құрылымдық өзгерістердің негізгі элементтері болып табылады», - делінген ЕАЭО 2022 есебінде.

Валюта нарығын 2028 жылға қарай құру жоспарлануда. Оның ЕАЭО-ға мүше әрбір елде қатысушылары саудаға «үздіксіз» қол жеткізе алады және «жаһандық көрсеткіштерге тәуелсіз шикізат бағасын пайдалану арқылы өзара жеткізілімдерді дамытудың кеңейтілген мүмкіндіктерін» ала алады. Мұндай одақ аталған мемлекеттердің экономикаларының интеграциясын жеңілдетеді және трансшекаралық сауда ағынының дамуын қамтамасыз етеді, деп санайды одақ мүшелері.

Мемлекеттік органдар мен биржа нарығына қатысушылар арасындағы жұмысты үйлестіру үшін консультативтік-кеңесші орган – биржа комитеті құрылады. Ал келесі қадам болады

ЕАЭО-да биржалық сауданы дамыту бағдарламасын әзірлеу, оны бекіту ағымдағы жылдың соңына дейін күтілуде.

Органикалық өнімдердің бірыңғай стандарты

ЕАЭО-ның «ренессансы» мұнымен бітпейді. Валюта нарығымен қатар органикалық ауыл шаруашылығын қолдаудың нормативтік-құқықтық базасын қалыптастыру басталды. ҚР Сауда министрлігінің мәліметінше, Жол картасын іске асыру аясында Еуразиялық экономикалық комиссия (ЕЭК) мен қатысушы елдер ЕАЭО елдерінің аумағында органикалық өнімдерді тану туралы келісім жобасын әзірледі. Егер қабылданса, өндірушілер өз өнімдерінің белгіленген стандарттарға сәйкестігін растайтын сертификаттар ала алады. Қол қою 2025 жылға жоспарланған.

«Одақ шеңберінде органикалық ауылшаруашылық өнімдерінің ортақ нарығын қалыптастырудың жол картасы тиісті халықаралық ұйымдармен - Органикалық ауыл шаруашылығы қозғалысының халықаралық федерациясымен (IFOAM) және Органикалық ауыл шаруашылығы ғылыми-зерттеу институтымен (FIBL) ынтымақтастықты дамытуды, сондай-ақ кейіннен органикалық ауылшаруашылық өнімдерінің JAC мүше мемлекеттерінде емес, үшінші елдерде өндірілген нарықтарға қол жеткізуі бойынша ұсынымдарды дайындауды көздейді.

Сауда шектеулерін алып тастау

Қыркүйек айының басында уәкілетті экономикалық операторларға акцизделетін тауарларды оңайлатылған импорттауға қойылған шектеулер алынып тасталғаны белгілі болды. "ЕЭК Алқасы Кеден одағы комиссиясының (КСК) 2010 жылғы 18 маусымдағы № 323 шешімін жарамсыз деп тану туралы шешім қабылдады. Бұл шешім уәкілетті экономикалық операторларға (АЭО) берілген арнайы оңайлатуларды қолдануға болмайтын тауарлардың тізбесін бекітті. Бұл тізімге акцизделетін тауарлар енгізілген және 10 жылдан астам пайдаланылған", - делінген ЕЭК хабарламасында.

Комиссия «СКК шешімі ДББҰ-ға өз мәртебесін толық пайдалануға және акцизделетін тауарларды тасымалдау кезінде көзделген жеңілдетулерді қолдануға мүмкіндік бермеді» деп атап өтті. Шешім ЕАЭО-дағы УЭО институтының дамуына, оған акцизделетін тауарларды импорттайтын компанияларды қоса алғанда, көбірек тартуға ықпал етуі тиіс. "Тауарлардың белгілі бір санатына қатысты жеңілдетулерді қолдану бойынша ұзақ жылдар бойы қолданылып келген шектеуді алып тастау осындай тауарларды импорттайтын УЕҰ шығындарын азайтуға көмектеседі. Макроэкономикалық тұрақсыздық жағдайында, басқалармен қатар, логистикадағы қиындықтармен байланысты, бұл да Одақ бизнесін қолдаудың қосымша шарасы болып табылады", - деп түсіндірді ЕЭК Министрі Эльдар Әлішер.

Еуразиялық экономикалық комиссияның Кедендік ынтымақтастық министрі Руслан Давыдов айтқандай, жеңілдету шығындардың айтарлықтай төмендеуіне әкеледі.

бизнес. Сонымен қатар, ол ЕАЭО елдерінің бюджет кірістерін арттыруға ықпал етеді. Олар да кәсіпкерлік белсенділіктің дамуын күтеді. «Қауымдастық құрылған 10 жыл ішінде сыртқы экономикалық қызмет көрсеткіштері орта есеппен 50-60%-ға өсті.Сонымен қатар ол ЕАЭО елдерінің сыртқы саудасының батыстан шығысқа және оңтүстікке жаһандық кері бағыты ЕАЭО-ның жедел дамуы үшін жаңа мүмкіндіктер туғызатынын атап өтті», - деді ол. ЕАЭО құрылғанына 10 жыл салып, жан-жақты сынға жауап бергендей ұйымның негізгі міндеттерін – экономикалық интеграция мен еркін сауда үшін жағдай жасауды жүзеге асыруға кірісті. Көрші елдердің кейбір сарапшылары дәл қазір Ресейге экономикалық одақтастарының қолдауы бұрынғыдан да қажет деп санайды.